Bireysel Hedef Katsayısı Nasıl Hesaplanır ?

Yazan

içinde

Bireysel hedef katsayısı, Sağlık Bakanlığı kapsamındaki sağlık tesislerinde hekimlerin teşvik ek ödemesinin hesaplanmasında kullanılan, 1,00 ile 1,40 arasında değişen katsayıdır. BHK hesaplama yöntemi; hekimin branşına, görev yaptığı birime, sağlık tesisinin rol grubuna ve ilgili dönemde gerçekleştirdiği işlemlere göre farklılaşır.

Bu nedenle diş hekimi BHK hesaplama, uzman hekim BHK hesaplama, asistan hekim bireysel hedef katsayısı ve acil tıp bireysel hedef katsayısı aynı yöntemle belirlenmez. Bazı hekimlerde işlem puanlarının Z skoru kullanılırken bazı unvan ve görevlerde sağlık tesisi veya klinik katsayı ortalaması esas alınır.

Bu rehberde, bireysel hedef katsayısı hesaplama formülü, branşlara göre BHK parametreleri, diş hekimliği işlem hedefleri ve BHK’nın teşvik ek ödemesine etkisi açıklanmaktadır.

 

Bireysel hedef katsayısı nedir, kimlere uygulanır?

Sağlık Bakanlığı bireysel hedef katsayısı uygulaması, kapsamındaki ikinci ve üçüncü basamak sağlık tesislerinde çalışan tabipleri, diş tabiplerini ve tıpta uzmanlık mevzuatına göre uzman olanları ilgilendirir. Usul ve Esasların kapsam hükmünde E grubu sağlık tesisleri ile meslek hastalıkları hastaneleri hariç tutulmuştur.

BHK, doğrudan bütün maaşa uygulanan bir zam oranı değildir. İlgili hesaplama yönteminde hizmet puanını etkiler; bu etki teşvik ek ödeme hesabına yansır.

Düzenleme 1 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Bununla birlikte geçici maddede Ağustos 2026 dönemi için bütün branşların BHK’sının 1 kabul edilmesi öngörülmüştür. Bu nedenle ödeme tarihi ile ödemenin ait olduğu çalışma dönemi birbirinden ayrılmalıdır.

 

BHK hesaplamasında hangi bilgiler kullanılır?

Bireysel hedef katsayısı hesaplama işlemi için yalnızca toplam tıbbi işlem puanını bilmek yeterli değildir. Genel olarak şu bilgiler gerekir:

  • Hekimin unvanı, branşı ve görev yaptığı birim.
  • Sağlık tesisinin türü ve rol grubu.
  • İlgili dönemdeki ana parametre işlem puanı.
  • Varsa yan parametre puanı, işlem sayısı veya oranı.
  • İlgili karşılaştırma grubunun ortalaması ve standart sapması.
  • Ana parametre baraj puanı.
  • Branşa özgü hedefler ve muafiyet durumu.

Bakanlık, hesaplamada 268 Hekim Puan Bilgisi Veri Setine gönderilen hekim bazlı işlem sayılarını ve puanlarını esas alır. Dolayısıyla bir işlemin gerçekleştirilmesi kadar doğru kodla kaydedilmesi ve ilgili veri akışına doğru aktarılması da önem taşır.

Toplam işlem puanı ile BHK ana parametre puanı aynı değildir. Bir işlem teşvik hesabında puan oluşturduğu hâlde ilgili branşın BHK ana parametre listesinde bulunmayabilir.

 

Bireysel hedef katsayısı hesaplama formülü

Z skoru kullanılan branşlarda hesaplama; baraj kontrolü, Z skoru, ilk katsayı, gerektiğinde geçiş katsayısı ve branşa özgü yan parametrelerin değerlendirilmesi aşamalarından oluşur.

1. Ana parametre baraj puanı

İlan edilen parametrelere göre ana parametre baraj oranı %30 olarak belirlenmiştir:

Ana parametre baraj puanı = İlgili branş ve rol grubunun ana parametre puan ortalaması × 0,30

Örneğin hesaplamaya esas ortalama 10.000 puansa baraj:

10.000 × 0,30 = 3.000 puan

Ana parametre barajına ulaşamayan veya puan üretmeyen hekimlerde ilk katsayı doğrudan 1 olarak uygulanır. Özel görev, muafiyet ve branş hükümleri ayrıca değerlendirilir.

Buradaki ortalama, kişilerin puanlarının gelişigüzel toplanmasıyla elde edilen bir değer değildir. Usul ve Esaslarda aktif puan üretenlerin dikkate alınması ve en yüksek puanlı %5’lik kesimin istatistik hesabında sınırlandırılması gibi kurallar bulunmaktadır.

 

2. BHK Z skoru

Genel formül şöyledir:

Z skoru = (Hekimin ana parametre puanı − İlgili grubun ortalama ana parametre puanı) ÷ Standart sapma

Z skoru, hekimin puanının karşılaştırıldığı grubun ortalamasına göre konumunu gösterir.

Z skoru Genel anlamı
Negatif Hekimin puanı grup ortalamasının altındadır.
0 Hekimin puanı grup ortalamasına eşittir.
Pozitif Hekimin puanı grup ortalamasının üzerindedir.

Karşılaştırma, ilgili kurala göre aynı branş ve sağlık tesisi rol grubu üzerinden yapılır. Farklı branşların toplam puanlarını doğrudan karşılaştırmak doğru değildir.

 

3. İlk katsayı

Genel formül:

İlk katsayı = Kalt + [(Küst − Kalt) ÷ (Züst − Zalt)] × (Z − Zalt)

İlan edilen değerler:

Parametre Değer
Alt katsayı 1,00
Üst katsayı 1,40
Alt Z skoru −2
Üst Z skoru +2

Bu değerlerle formül, sınırlar içinde:

İlk katsayı = 1,20 + 0,10 × Z

şeklinde sadeleşir.

Z skoru İlk katsayı
−2 ve altı 1,00
−1 1,10
0 1,20
+1 1,30
+2 ve üzeri 1,40

Bu tablo nihai BHK tablosu değildir. Baraj, geçiş katsayısı, branşa özgü hedefler ve yan parametreler sonucu etkileyebilir.

 

4. Geçiş katsayısı

Barajı aşan hekimin puanı ile baraj arasındaki fark 1.000 puandan azsa, ilk katsayıya kademeli geçiş uygulanır:

Geçiş katsayısı = 1 + [(Ana parametre puanı − Baraj puanı) ÷ 1.000] × (İlk katsayı − 1)

Fark 1.000 puana ulaştığında veya geçtiğinde geçiş katsayısı ilk katsayıya eşitlenir. Geçiş katsayısı, hesaplanan ilk katsayıyı aşamaz.

Örneğin ilk katsayısı 1,20 olan bir hekimin baraj üzerindeki puan farkı 500 ise:

1 + (500 ÷ 1.000) × (1,20 − 1) = 1,10

Bu örnek, geçiş işleminin etkisini gösterir; nihai hesapta ilgili branşın diğer kuralları da uygulanır.

 

Branşlara göre uzman hekim BHK hesaplama

BHK branş grupları, Usul ve Esasların Ek-1 listesinde düzenlenmiştir. Aynı grupta bulunmak, bütün branşların tek bir ortak ortalamada karşılaştırıldığı anlamına gelmez. Hesaplamalarda ilgili branş ve rol grubu ayrımı korunur.

 

Grup 1: Dahili branşlar ve ilgili yan dallar

Bu gruptaki başlıca ana dallar:

İç Hastalıkları, Çocuk Sağlığı ve Hastalıkları, Fiziksel Tıp ve Rehabilitasyon, Nöroloji, Ruh Sağlığı ve Hastalıkları, Enfeksiyon Hastalıkları ve Klinik Mikrobiyoloji, Göğüs Hastalıkları, Deri ve Zührevi Hastalıkları, Çocuk ve Ergen Ruh Sağlığı ve Hastalıklarıdır.

 

Ek-1’de bu grupta ayrıca şu branşlar yer alır:

Branş kümesi Ek-1’deki branşlar
Çocuk yan dalları Çocuk Acil, Çocuk Endokrinolojisi, Çocuk Enfeksiyon Hastalıkları, Çocuk Gastroenterolojisi, Çocuk Genetik Hastalıkları, Çocuk Göğüs Hastalıkları, Çocuk Hematolojisi ve Onkolojisi, Çocuk İmmünolojisi ve Alerji Hastalıkları, Çocuk Kardiyolojisi, Çocuk Metabolizma Hastalıkları, Çocuk Nefrolojisi, Çocuk Nörolojisi, Çocuk Romatolojisi
Diğer çocuk branşları Neonatoloji, Gelişimsel Pediatri, Çocuk Yoğun Bakımı
Diğer ilgili branşlar Romatoloji, Klinik Nörofizyoloji, Askeri Psikiyatri, Endokrinoloji ve Metabolizma Hastalıkları, Gastroenteroloji, Geriatri, Hematoloji, İmmünoloji ve Alerji Hastalıkları, İş ve Meslek Hastalıkları, Nefroloji, Tıbbi Onkoloji, Epidemiyoloji, Temel İmmünoloji

Ana parametre: Vizit puanı ile kategori-1/a işlem puanının toplamı.

Yan parametreler:

  • Muayene puanı ilgili branş ortalamasının üzerindeyse 0,05 ilave.
  • Yan dal branşlarında kategori-1/b işlem puanı ilgili yan dal ortalamasının üzerindeyse ayrıca 0,05 ilave.

Örneğin iç hastalıkları uzmanının BHK’sı yalnızca poliklinikte baktığı hasta sayısından oluşmaz. Ana parametreye giren vizit ve işlemler de değerlendirilir.

Çocuk Acil branşı bu listede Grup 1’dedir; erişkin Acil Tıp için düzenlenen Grup 8 ile karıştırılmamalıdır.

 

Grup 2: Kardiyoloji

Kardiyoloji BHK hesaplama yönteminde:

  • Ana parametre invaziv işlem puanıdır.
  • Muayene puanı branş ortalamasının üzerindeyse 0,05 ilave edilir.
  • Kategori-2/a işlem puanı branş ortalamasının üzerindeyse ayrıca 0,05 ilave edilir.

Bu nedenle yalnızca muayene sayısına bakılarak kardiyoloji uzmanının BHK’sı hesaplanamaz.

 

Grup 3: Nükleer Tıp ve Radyasyon Onkolojisi

Bu iki branşta:

  • Ana parametre kategori-3/a işlem puanı.
  • Yan parametre kategori-3/b işlem puanı.

Kategori-3/b puanı ilgili branş ortalamasının üzerindeyse ilk katsayıya 0,05 ilave edilir.

 

Grup 4: Radyoloji ve Çocuk Radyolojisi

Radyoloji bireysel hedef katsayısı hesabında:

  • Ana parametre kategori-4/a işlem puanı.
  • Yan parametre kategori-4/b işlem puanı.

Yan parametre puanı ilgili branş ortalamasının üzerindeyse 0,05 ilave uygulanır. Bütün görüntüleme işlemlerinin aynı BHK kategorisinde olduğu varsayılmamalıdır.

 

Grup 5: Cerrahi branşlar

Bu grupta şu branşlar bulunur:

Genel Cerrahi, Kalp ve Damar Cerrahisi, Üroloji, Çocuk Cerrahisi, Plastik, Rekonstrüktif ve Estetik Cerrahi, Ortopedi ve Travmatoloji, Beyin ve Sinir Cerrahisi, Göğüs Cerrahisi, Göz Hastalıkları, Kulak Burun Boğaz Hastalıkları, Cerrahi Onkoloji, El Cerrahisi, Gastroenterolojik Cerrahi, Harp Cerrahisi, Çocuk Kalp ve Damar Cerrahisi ve Çocuk Ürolojisi.

Ana parametre kategori-5 cerrahi tıbbi işlem puanıdır.

Yan değerlendirmelerde:

  • Muayene puanının branş ortalamasının üzerinde olması 0,05 ilave sağlar.
  • Bakanlıkça belirlenen hedef işlem sayılarının gerçekleştirilmesi değerlendirilir.
  • A grubu işlem sayısının rol grubu ortalamasını aşması ve belirlenen aşım aralıkları için ayrıca kurallar bulunur.

İlan edilen hedef işlem düzenlemesinde, ADSM/ADSH hariç olmak üzere A, B, C ve D grubu ameliyatların her biri için rol grubu ortalamasının %70’i esas alınmıştır. A grubu işlemler bakımından hedefin gerçekleşmiş sayılması ve %40–80 ile %80 üzeri aşım durumları ayrıca değerlendirilir.

Bu ilaveler hesaplanırken aynı koşulun birden fazla kez eklenmemesi ve ilgili bentlerin birlikte uygulanması gerekir.

 

Grup 6: Kadın Hastalıkları ve Doğum, Jinekolojik Onkoloji Cerrahisi ve Perinatoloji

Bu grupta ana parametre cerrahi işlem puanıdır; primer sezaryen puanları ana parametre hesabının dışında tutulur.

Yan parametreler:

  • Muayene puanı.
  • Hedef tıbbi işlem sayıları.
  • Robson gruplarına göre değerlendirme.

Robson 1–4 gruplarında belirlenen primer sezaryen eşikleri ile karşılaştırma yapılır. İlgili koşullarda her grup için 0,025 ekleme veya çıkarma söz konusu olabilir. Robson 6–10 grupları için de ayrı oran koşulları ve kesinti düzenlemesi bulunur.

Robson değerlendirmesi üç aylık dönemler ve asgari doğum sayısı koşuluyla bağlantılıdır. Bu nedenle kadın doğum BHK hesabı yalnızca toplam ameliyat veya doğum sayısıyla yapılamaz.

 

Grup 7: Anesteziyoloji ve Reanimasyon, Algoloji ve Yoğun Bakım

Branş Ana parametre Yan parametre
Anesteziyoloji ve Reanimasyon Kategori-7/a işlem puanı Rejyonel anestezi puanı
Algoloji Kategori-7/a işlem puanı Kategori-7/b işlem puanı
Yoğun Bakım Kategori-7/a işlem puanı Kategori-7/b işlem puanı

İlgili yan parametrenin branş ortalamasının üzerinde olması durumunda 0,05 ilave öngörülür.

Yoğun bakım biriminde çalışan uzmanlar için ayrıca görev yerine ilişkin özel hüküm kontrol edilmelidir. Usul ve Esasların 5/18. maddesi, bazı özellikli birimlerde sağlık tesisi katsayı ortalamasını ve belirli uzmanlar için daha yüksek hesaplanan katsayının korunmasını düzenler.

Grup 8: Acil Tıp uzmanları

Acil tıp bireysel hedef katsayısı hesabında:

  • Ana parametre kategori-8 işlem puanı.
  • Yan parametre sağlık tesisinin acil muayene oranıdır.

Acil muayene oranı genel olarak:

Acil servisteki muayene sayısı ÷ Sağlık tesisindeki toplam muayene sayısı × 100

şeklinde bulunur. Tanımda acil muayene kodları 520.021, 520.022 ve 520.023 birlikte yer alır.

Önceki üç aylık dönemde kurumun oranı:

  • Bakanlıkça belirlenen eşik-1’in altındaysa 0,20 ilave.
  • Eşik-1 ile eşik-2 arasındaysa 0,10 ilave.

Eşikler sağlık tesisi veya il bazında farklılaştırılabilir.

Bu hesabın muhatabı acil tıp uzmanıdır. Genel acil serviste çalışan pratisyen hekim için aynı branş hesabı uygulanmaz.

 

Grup 9: Tıbbi Patoloji ve Sitopatoloji

  • Ana parametre kategori-9/a işlem puanı.
  • Yan parametre kategori-9/b işlem puanı.

Kategori-9/b puanı ilgili branş ortalamasının üzerindeyse 0,05 ilave uygulanır.

Patoloji Ek-1’de yer aldığı için bütün laboratuvar branşlarını tek bir BHK kuralı altında değerlendirmek doğru değildir.

 

Grup 10: Tıbbi Genetik

  • Ana parametre kategori-10/a işlem puanı.
  • Yan parametre kategori-10/b işlem puanı.

Yan parametre puanı branş ortalamasının üzerindeyse 0,05 ilave edilir.

Branşlara ilişkin bu hesapların tamamında genel katsayı sınırları, baraj, geçiş ve uygulanabilir özel hükümler birlikte dikkate alınmalıdır.

 

Grup 11: Diş hekimi bireysel hedef katsayısı nasıl hesaplanır?

ADSM BHK hesaplama ve ADSH BHK hesaplama yöntemlerinde diş hekimliği için düzenlenen Grup 11 kuralları uygulanır.

Temel hesaplama:

Z skoru = (Hekimin kategori-11/a puanı − İlgili karşılaştırma grubunun kategori-11/a ortalaması) ÷ Standart sapma

Burada:

  • Kategori-11/a ana parametredir.
  • Kategori-11/b yan parametredir.

Kategori-11/b puanına göre ilave:

Hekimin kategori-11/b puanı Katsayıya ilave
İlgili ortalamanın %50’sinin altında Bu koşuldan ilave yok
Ortalamanın %50’sine eşit veya üzerinde, ortalamanın altında +0,05
Ortalamaya eşit veya üzerinde +0,10

Bu iki ilave üst üste toplanmaz. Ortalamaya ulaşan hekim için ilgili yan parametre ilavesi 0,10 olarak değerlendirilir.

 

Genel diş hekimliğinde “5/6 hedefi” ne anlama gelir?

Diş hekimi hedef katsayısı hakkında sık yapılan hatalardan biri, “5/6” ifadesini günlük beş veya altı hasta ya da işlem hedefi olarak yorumlamaktır.

Bakanlığın yayımladığı genel diş hekimliği hedef tablosunda altı işlem kategorisi vardır:

İşlem kategorisi Tablodaki minimum işlem sayısı
Diş çekimi 20
Kanal tedavisi 8
Diş dolgusu 40
Detertraj 40
Sabit protez 20
Hareketli protez 4

Tablonun açıklamasında, altı kategorinin en az beşinde minimum işlem sayılarına ulaşılması gerektiği belirtilir. Her kategoride yalnızca listede gösterilen işlem kodlarının toplamı dikkate alınır.

Dolayısıyla “diş hekimi günlük işlem hedefi” şeklindeki aramalarda karşılaşılan 5/6 ifadesi günlük hedef olarak anlaşılmamalıdır. Söz konusu tablo, ilgili değerlendirme dönemindeki kategorilere ve işlem sayılarına ilişkindir.

 

Diş hekimi hedeflerine ulaşılamazsa ne olur?

Usul ve Esasların 6/11-c bendinde, hedef işlem sayılarına ulaşamayan Diş Hastalıkları ve Tedavisi grubundaki hekimler için özel bir sınırlama bulunmaktadır.

Hükümde belirtilen karşılaştırmada ilk katsayı sağlık tesisi geçiş katsayısı ortalamasının üzerindeyse, hekimin geçiş katsayısında sağlık tesisi ortalama geçiş katsayısının esas alınması öngörülür.

Hedefe ulaşamamak, otomatik olarak bütün teşvik ödemesinin kesileceği anlamına gelmez. Bunun katsayı hesabına etkisi, ilgili hüküm ve diğer hesap unsurlarıyla birlikte değerlendirilir.

 

Uzman diş hekimi BHK hesaplama

Grup 11’de şu uzmanlıklar yer alır:

Unvan/branş Hesaplamada dikkat edilecek unsur
Ağız, Diş ve Çene Cerrahisi uzmanı İlgili branşın işlem kategorileri
Ağız, Diş ve Çene Radyolojisi uzmanı İlgili branşın işlem kategorileri
Çocuk Diş Hekimliği uzmanı İlgili branşın işlem kategorileri
Endodonti uzmanı İlgili branşın işlem kategorileri
Ortodonti uzmanı İlgili branşın işlem kategorileri
Periodontoloji uzmanı İlgili branşın işlem kategorileri
Protetik Diş Tedavisi uzmanı İlgili branşın işlem kategorileri
Restoratif Diş Tedavisi uzmanı İlgili branşın işlem kategorileri

Uzman diş hekimi BHK hesabında yalnızca unvana bakılmaz. Diş tabipleri ile uzman diş tabipleri, ilgili dönemde tam zamanlı hizmet verdikleri entegre veya branş kliniğinin kriterlerine göre değerlendirilir.

Genel diş hekimliği için yayımlanan altı kategorili hedef tablosu bütün uzmanlık kliniklerine doğrudan uygulanmamalıdır.

 

Devlet hastanesindeki diş hekiminin BHK’sı

Usul ve Esasların 6/11-a bendine göre diş hekimlerinin bireysel BHK hesabı yalnızca ADSM ve ADSH’de yapılır.

Bu nedenle devlet hastanesi gibi ADSM/ADSH dışındaki kurumlarda çalışan diş hekimlerine, ADSM/ADSH’ye özgü kategori ve hedef hesabı doğrudan taşınamaz. Bu hekimlerin bordrosundaki katsayı, görev ve ödeme statüsüne ilişkin hükümlerle birlikte kontrol edilmelidir.

 

Pratisyen hekim bireysel hedef katsayısı

Pratisyen hekimlerde görev yapılan birim önemlidir. Genel acil servis, poliklinik veya özellikli birimde çalışma aynı değerlendirmeyi gerektirmez.

 

Genel acil serviste çalışan pratisyen hekim

Usul ve Esasların 5/18. maddesinde, acil serviste çalışan hekimlerin BHK’sının sağlık tesisi katsayı ortalaması esas alınarak bulunacağı düzenlenmiştir. Aynı hüküm, acil tıp uzmanları için kendi branşlarına göre hesaplanan katsayının kullanılacağını ayrıca belirtir.

Buna göre genel acil serviste görev yapan pratisyen hekimin değerlendirmesinde öncelikle bu özel hüküm esas alınmalıdır.

Örneğin ilgili sağlık tesisi katsayı ortalaması 1,23 ise, başka bir özel durum bulunmayan bu hesaplama kapsamında BHK 1,23 olur.

 

Ek-1 dışında kalan diğer hekimler

Görev yerine ilişkin özel bir hüküm bulunmayan ve Ek-1 dışında kalan branşlarda genel kural şöyledir:

Puan durumu BHK
Kendi branşının rol grubu tıbbi işlem puan ortalamasının %85’i ve üzeri Sağlık tesisi katsayı ortalaması
%85’in altı 1,00
%85’in altında olmakla birlikte Ek-2 kapsamında muaf kabul edilme Sağlık tesisi katsayı ortalaması
%85’in altında olmakla birlikte Ek-2 kapsamında muaf kabul edilme Sağlık tesisi katsayı ortalaması

Özel birim hükmü bulunan hekimlere, bu genel %85 kuralı doğrudan uygulanmamalıdır.

 

Asistan hekim bireysel hedef katsayısı

Asistan hekim ve yan dal asistanlarında normal hesap:

BHK = Klinik katsayı ortalaması × %50 + Sağlık tesisi katsayı ortalaması × %40 + Kişisel ilk katsayı × %10

Kişisel ilk katsayı, uzman gözetiminde yapılan işlemlerden elde edilen puanların Z skoru skalasına göre belirlenir. Asistanlar ile yan dal asistanları bu değerlendirmede ayrı ele alınır.

Örnek:

Bileşen Değer Ağırlıklı katkı
Klinik katsayı ortalaması 1,30 0,650
Sağlık tesisi katsayı ortalaması 1,20 0,480
Kişisel ilk katsayı 1,10 0,110
Toplam BHK 1,2400

Z skoru hesabı yapılamayan dönemlerde sağlık tesisi katsayı ortalamasının ağırlığı %50 olarak esas alınır; hesap %50 klinik ve %50 sağlık tesisi ortalaması üzerinden yürür.

Bireysel hedef katsayısı hesaplanmayan kliniklerdeki asistan ve yan dal asistanlarının BHK’sı ise 1 kabul edilir.

 

Özellikli birimlerde ve ortalamadan ödeme alanlarda BHK

BHK hesaplamasında şu üç kavram birbirinden ayrılmalıdır:

  • Sağlık tesisi puan ortalaması: Teşvik hesabında kullanılan puan değeridir.
  • Sağlık tesisi katsayı ortalaması: BHK’sı hesaplanan hekimlerin katsayılarının aritmetik ortalamasıdır.
  • Sağlık tesisi ortalama geçiş katsayısı: Geçiş katsayısına sahip hekimlerin geçiş katsayılarının aritmetik ortalamasıdır.

Bunlar birbirinin yerine kullanılamaz.

Usul ve Esasların 5/17. maddesinde sağlık tesisi puan ortalamasından teşvik alan diş hekimi, pratisyen ve uzman hekimler için BHK’nın 1 kabul edilmesi düzenlenmiştir.

Buna karşılık 5/18. maddede acil servis, yanık merkezi/ünitesi, kemik iliği ünitesi, diyaliz, palyatif bakım, yoğun bakım, sağlıklı yaş alma merkezleri ve evde sağlık için özel hükümler bulunur.

Bu nedenle “ortalamadan ödeme alıyorum” bilgisi tek başına yeterli değildir; hangi hüküm kapsamında ortalamadan ödeme alındığı belirlenmelidir.

 

BHK muafiyet şartları nelerdir?

BHK muafiyet şartları, Ek-1’de bulunan ve bulunmayan branşlar için farklıdır.

Kapsam Başlıca muafiyet nedenleri
Ek-1 dışında kalan branşlar MHRS’de bekleyen randevu bulunmaması; doğrudan başvuru veya randevusuz çalışılan birimde görev; başhekimlikçe belirlenen bekleme süresini aşan hasta bulunmaması
Ek-1’deki branşlar Altyapı sorunu; zorunlu cihaz veya malzeme eksikliği; gerekli personelin bulunmaması; yatak veya servis yetersizliği

Muafiyet, ilgili koşulun başhekim tarafından tespit edilmesiyle uygulanır. Muafiyetin sonucu otomatik olarak 1,40 değildir; ilgili hüküm kapsamında sağlık tesisi katsayı ortalaması esas alınır.

Ayrıca belirli bir alanda veya işlemde özelleşmiş hekimler için, hesaplanan BHK’nın sağlık tesisi katsayı ortalamasından düşük olması durumunda başhekim kararıyla ortalamanın uygulanmasına ilişkin ayrı düzenleme vardır.

 

Yeni açılan hastane ve geçici görevlendirmede BHK

Durum Temel uygulama
Yeni açılan sağlık tesisi Açılıştan itibaren 6 ek ödeme dönemi BHK 1; il sağlık müdürlüğü kararıyla 12 döneme kadar uzatılabilir.
Dönemin tamamını kapsayan hizmet içi eğitim BHK 1 kabul edilir.
Birden fazla sağlık tesisinde çalışma Aktif çalışma gün katsayısı en fazla olan yer esas alınır; eşitlikte son görev yeri dikkate alınır.
Sağlık tesisi dışına görevlendirilip tesis puan ortalamasından ödeme alma İlgili hüküm kapsamında BHK 1 kabul edilir.
Yurt dışına görevlendirme İlgili hüküm kapsamında BHK 1,40 kabul edilir.

Görevlendirme süresi, görevin niteliği ve varsa özel hükümler hesaplamada birlikte değerlendirilmelidir.

 

BHK teşvik ek ödemesini nasıl etkiler?

Bireysel hedef katsayısı teşvik ilişkisi, yalnızca “BHK arttı, ödeme de aynı oranda artar” şeklinde açıklanamaz.

BHK hizmet puanını etkiler. Teşvik tutarı ise ayrıca dönem ek ödeme katsayısı, dağıtılacak tutar, ek puanlar, tavan sınırı ve vergi gibi unsurlara bağlıdır.

Basitleştirilmiş hesap:

BHK’ya tabi hizmet puanı = BHK öncesi hizmet puanı × BHK

Brüt teşvik = Ödemeye esas net teşvik puanı × Dönem ek ödeme katsayısı

Tavan ve diğer bordro kuralları ayrıca uygulanır.

 

BHK hesaplama örneği: Katsayı yükselirken ödeme düşebilir mi?

BHK öncesi hizmet puanının iki dönemde de 40.000 olduğunu; ek puan, tavan ve diğer etkilerin bulunmadığını varsayalım:

Hesap unsuru Birinci durum İkinci durum
BHK öncesi hizmet puanı 40.000 40.000
BHK 1,00 1,30
BHK sonrası puan 40.000 52.000
Dönem ek ödeme katsayısı 1,20 0,85
Brüt teşvik 48.000 TL 44.200 TL

Bu varsayımsal örnekte BHK %30 yükseldiği hâlde brüt teşvik 3.800 TL düşmektedir.

Dağıtılacak tutar aynı kalırken toplam ödemeye esas puanın yükselmesi, puanın parasal karşılığını düşürebilir. Bu nedenle BHK ek ödeme etkisi, dönem katsayısından bağımsız değerlendirilmemelidir.

 

BHK hesaplama robotu kullanırken nelere dikkat edilmeli?

Bir BHK hesaplama robotu, girilen bilgileri hesaplamaya dönüştürür. Sonucun güvenilirliği, doğru branşın ve doğru dönem verilerinin kullanılmasına bağlıdır.

Kontrol edilmesi gerekenler:

  1. Unvan, branş, kurum türü ve rol grubu doğru mu?
  2. Toplam puan yerine doğru ana parametre puanı girildi mi?
  3. Ortalama ve standart sapma aynı döneme ve karşılaştırma grubuna mı ait?
  4. Yan parametre ve hedef işlem sayıları doğru mu?
  5. Muafiyet veya özel görev hükmü var mı?
  6. Teşvik hesabındaki dönem katsayısı ve tavan bilgileri güncel mi?

Diş Hekimi Bireysel Hedef Katsayısı (BHK) Hesaplama Robotunu giriş için tıklayınız.

 

Bireysel hedef katsayısı hakkında sık sorulan sorular

BHK nasıl yükselir?

Branşa göre ana parametre puanının karşılaştırma grubundaki konumunun iyileşmesi, yan parametre koşullarının sağlanması ve hedeflerin gerçekleştirilmesi katsayıyı etkileyebilir. Ancak hesap göreli olduğu için kişinin puanı yükselse bile grup ortalaması da yükseldiğinde aynı artış katsayıya yansımayabilir.

BHK 1,40 ise teşvik %40 fazla mı ödenir?

Hayır. BHK hizmet puanının ilgili bölümünü etkiler. Dönem ek ödeme katsayısı, tavan, diğer puanlar ve vergiler nedeniyle net ödeme artışı %40 olmak zorunda değildir.

BHK 1’in altına düşer mi?

Nihai katsayı için alt sınır 1,00, üst sınır 1,40 olarak düzenlenmiştir. Hesap sonucu bu sınırların dışına çıktığında sınır değer uygulanır. “BHK 1’in altında kaldığı için hiç teşvik ödenmez” şeklindeki genel ifade doğru değildir.

Diş hekimlerinde günlük beş veya altı işlem zorunluluğu mu var?

Burada açıklanan 5/6 kuralı günlük işlem sayısı değildir. Genel diş hekimliği tablosundaki altı kategorinin en az beşinde belirlenen minimum sayılara ulaşılmasıyla ilgilidir.

Genel acil pratisyeni ile acil tıp uzmanının hesabı aynı mı?

Hayır. Genel acilde çalışan pratisyen için görev birimine ilişkin sağlık tesisi katsayı ortalaması hükmü; acil tıp uzmanı için Grup 8 branş hesabı esas alınır.

BHK 1,00 olması gelir kaybı yaşanmayacağını garanti eder mi?

Hayır. BHK 1,00 kalsa bile dönem ek ödeme katsayısı veya diğer ödeme unsurları değiştiğinde teşvik tutarı azalabilir.

Sadece bordroyla BHK’nın doğruluğu kontrol edilebilir mi?

Bordro, tutar ve çarpım kontrolüne yardımcı olur. Ancak BHK’nın bağımsız doğrulanması için ana/yan parametre puanları, karşılaştırma grubu ortalaması, standart sapma, baraj ve varsa muafiyet kayıtları da gerekir.

Mevzuat ve resmî kaynaklar:

Bu yazı 4 Kasım 2026 tarihinde incelenen düzenlemeler esas alınarak hazırlanmıştır. Hesaplamalarda ilgili ödeme döneminde geçerli resmî parametreler ve kurumsal kayıtlar kullanılmalıdır.

Yorumlar

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir